07-10-25

De Week van de Palliatieve Zorg: palliatieve zorg in ontwikkeling

Van 4 tot 11 oktober is het de Week van de Palliatieve Zorg. Palliatieve zorg is meer dan alleen medische ondersteuning. Het vraagt om betrokkenheid, afstemming en ruimte voor persoonlijke wensen.

De commissie palliatieve zorg speelt hierin een belangrijke rol. In dit interview vertelt Yolande, voorzitter van de commissie, hoe er binnen Pergamijn continu wordt gewerkt aan het verbeteren van palliatieve zorg. Alles met één doel: ervoor zorgen dat cliënten zich gehoord en gesteund voelen.

Samen werken aan waardevolle zorg tot het einde

Binnen Pergamijn zetten we ons actief in voor het continu verbeteren van palliatieve zorg.

Yolande: “De commissie palliatieve zorg heeft een centrale rol in het verbeteren van de palliatieve zorg binnen onze organisatie. We volgen landelijke richtlijnen en vertalen actuele ontwikkelingen naar de dagelijkse praktijk. Op basis hiervan stellen we elk jaar een plan op. Daarnaast evalueren we regelmatig de kwaliteit van de zorg, signaleren we waar verbeteringen mogelijk zijn en ontwikkelen we concrete hulpmiddelen en scholingen die onze medewerkers ondersteunen.”

Zorg die vooruitkijkt: proactief in gesprek over het levenseinde

In de maatschappij, en ook binnen de zorg, is het praten over het levenseinde vaak nog een taboe. Mensen vinden het lastig om over sterven te praten of om aan te geven wat voor hen écht belangrijk is.

Yolande: “Door ruimte te geven aan dit gesprek, bijvoorbeeld al bij het begin van de zorgrelatie, maken we het normaal en veilig om dit bespreekbaar te maken. Zo zorgen we ervoor dat cliënten en hun verwanten zich gehoord voelen en dat de zorg echt persoonsgericht kan zijn. Met het project Proactieve Zorgplanning is hierin een belangrijke verbeterslag gemaakt.

Proactieve zorgplanning gaat over het tijdig en open in gesprek gaan over belangrijke thema’s als kwaliteit van leven en het levenseinde. Het idee is dat deze gesprekken niet pas plaatsvinden wanneer het echt móét, maar juist al in een vroeg stadium. Zo worden wensen, behoeften en waarden helder, en kunnen we daarop inspelen. Dankzij een subsidie van ZonMw en de samenwerking met Palliatieve Zorg Nederland konden we dit project realiseren.”

Het wensenboekje: een waardevol startpunt voor een open gesprek

Het wensenboekje is een praktisch hulpmiddel dat is ontwikkeld ter vervanging van het oude levensverhalenboekje. Met behulp van dit boekje kijken we vooruit naar ziek zijn en doodgaan, om op deze manier zicht te krijgen op de wensen van de cliënt.

Yolande: “Het wensenboekje is zowel fysiek als digitaal beschikbaar. De papieren versie wordt gebruikt als gespreksstarter bij cliënten en verwanten. De vele pictogrammen in het boekje ondersteunen bij het bespreekbaar maken van de vragen.

Het mooie is dat het wensenboekje op elk moment kan worden ingezet, bij voorkeur op een natuurlijke en informele manier. Bijvoorbeeld aan de keukentafel, zonder dat het gesprek zwaar of gepland hoeft te voelen. Het kan spontaan gebruikt worden, bijvoorbeeld als iemand iets deelt over zijn gezondheid of als het onderwerp op een andere manier ter sprake komt. Op die manier helpt het boekje om wensen en gedachten vroegtijdig vast te leggen.”

Jaarlijks terugkerende scholingen voor medewerkers

De commissie organiseert twee keer per jaar scholingen die gericht zijn op het vergroten van kennis en het bespreekbaar maken van palliatieve zorg. Deze scholingen zijn bedoeld voor alle disciplines binnen Pergamijn, zodat medewerkers niet alleen hun eigen rol beter begrijpen, maar ook weten wie zij kunnen inschakelen in de verschillende fasen van palliatieve zorg. Dit bevordert de samenwerking en het bewustzijn van de brede ondersteuning die nodig is.

Yolande: “Tijdens de scholingen besteden we aandacht aan alle belangrijke dimensies van palliatieve zorg. We stimuleren medewerkers om samen met cliënten en hun naasten na te denken over vragen als: ‘Wat betekent kwaliteit van leven voor jou?’ en ‘Hoe wil jij je laatste levensfase vormgeven?’ Dit is vooral belangrijk in de verstandelijk gehandicaptenzorg, waar cliënten soms extra ondersteuning nodig hebben om hun wensen en gevoelens te uiten. De scholingen helpen medewerkers om deze gesprekken op een respectvolle en natuurlijke manier te voeren.”

Toekomstplannen

Continu verbeteren en inzicht krijgen in onze aanpak staat centraal in de verdere ontwikkeling van palliatieve zorg binnen Pergamijn.

Yolande: “We blijven ons ontwikkelen en werken aan tools die inzicht geven in de ontwikkeling van palliatieve zorg binnen Pergamijn. Het is belangrijk dat palliatieve zorg bij Pergamijn persoonsgericht en bespreekbaar blijft, zodat cliënten, verwanten en medewerkers zich gesteund voelen in deze kwetsbare levensfase.”